“ΟΙΔΙΠΟΥΣ: EΓΩ ΕΙΜΑΙ Η ΜΟΛΥΝΣΗ” ΕΚΘΕΣΗ ΣΤΗ ΓΕΝΟΒΑ

Share on facebook
Share on twitter
Share on email

ΓΕΝΟΒΑ – Ένα εξαιρετικό ταξίδι με λόγο, επιβλητικά σκηνογραφικά στοιχεία, θραύσματα τραγωδίας, ερμηνευτές σε γυάλινες θήκες είναι το έργο Oedipus: io contagio που προέκυψε από μια ιδέα του Davide Livermore, έγινε δεκτό με ενθουσιασμό από τoν Λούκα Μπιζάρι, Πρόεδρο του Fondazione per la Cultura Palazzo Ducale Genova που προσέφερε τους χώρους του για την παρουσίαση. Η έκθεση αντανακλά την πανδημία που περιγράφεται στον Οιδίποδα τύραννο του Σοφοκλή, στον οποίο ο ήρωας αναρωτιέται για τον τρομερό λοιμό που έπληξε την πόλη που κυβερνά, τη Θήβα, και πώς να προσπαθήσει  για να σταματήσει τη μόλυνση. Η τραγωδία του Σοφοκλή καθρεφτίζει άψογα την ιστορική περίοδο που βιώνουμε- αναφέρεται στο κείμενο του σκηνοθέτη- επιμελητή  Davide Livermore. Η έκθεση άνοιξε το Νοέμβριο 2020, στο Sottoporticato του Palazzo Ducale και στη συνέχεια ήταν, προσβάσιμη μέσω μιας σειράς βίντεο μέχρι τις 4  Φεβρουαρίου, οπότε λειτούργησαν ξανά τα μουσεία την Ιταλία. Ανταποκρίνεται, πρωτίστως, στην επείγουσα ανάγκη να επιβεβαιωθεί εκ νέου η σημασία του θεάτρου σε περιόδους κρίσης και η ανάγκη προστασίας της απασχόλησης καλλιτεχνών και εργαζομένων.

Οι επισκέπτες παρακολουθούν την εξέλιξη του μύθου περιδιαβαίνοντας  τα έξι δωμάτια όπου αναπτύσσεται η έκθεση υπό τους ήχους  ενοχλητικής μουσικής (Αντρέα Τσένα), συναντούν μεγαλοπρεπή άλογα, χαλιά αίματος, ένα κατεστραμένο από έκρηξη τζιπ, σφαγμένα θηρία, ενώ οι ερμηνευτές, καθένας κλεισμένος σε ένα διαφανές κουτί, απαγγέλλουν σύντομα αποσπάσματα από την πρώτη πράξη του έργου του Σοφοκλή, προκαλώντας μια κοινότητα που αμφισβητεί τις ευθύνες του ανθρώπου ως προς την καταστροφή, σε ένα σκληρό παιχνίδι μοίρας στην οποία κάποιος είναι τώρα και θύμα και ένοχος.

Τα εντυπωσιακά σκηνογραφικά στοιχεία της έκθεσης διέθεσε η Σκάλα του Μιλάνο και προέρχονται από τέσσερις διαφορετικές παραγωγές: Ηλέκτρα (1994), σε σκηνοθεσία Luca Ronconi και σκηνικά Gae Aulenti, Tαμερλάνο σε σκηνοθεσία Davide Livermore και  σκηνικά του ίδιου και του Giò Forma (2017), Ζαν ντ’ Αρκ σε σκηνοθεσία Moshe Leiser και Patrice Caurier και σκηνογραφία Christian Fenouillat (2016), Ο Ιούλιος Καίσαρ στην Αίγυπτο, σε σκηνοθεσία Rober Carsen και σκηνικά Gideon Davy (2019).

“Σε μια Θήβα καταστρεμμένη από ένα ασταμάτητο λοιμό, η τραγωδία του Σοφοκλή αντικατοπτρίζει ασταμάτητα την ιστορική περίοδο που ζούμε. Η μετάδοση και ο θάνατος, μεταξύ των «νεκρών μιας αιματηρής παλίρροιας», του συνεχούς πόνου σε αρχαϊκό υπόβαθρο, σε ενοχλητικούς ρυθμούς, μετρήσεις, μουσική. Είναι η πανδημία που καταπιέζει τους ανθρώπους της Θήβας και της οποίας ο Βασιλιάς Οιδίπους αναλαμβάνει να βρει την αιτία, τον δράστη, τον ένοχο. Φοβούμενος να είναι αυτός, αυτός, για μια στιγμή: «Εγώ είμαι η μόλυνση» (εδ. 823), ανακαλύπτει ότι είναι αλήθεια, και με τον πιο τρομερό τρόπο, στο φινάλε. Ίδια αυτοκατηγορία στον Oιδίποδα του Σενέκα: «Εγώ, εγώ μολύνω τον κόσμο».
Στον πρόλογο κυριαρχεί η πανδημία, η απογοήτευση όλων, εικόνες από πτώματα που βρίσκονται στο έδαφος, άντρες, γυναίκες, ζώα. Η πανούκλα βρίσκεται στο προσκήνιο στο πιο διάσημο κομμάτι του θεάτρου που έχει γραφτεί ποτέ, μια πανούκλα που ήταν λίγο ή τίποτα στο μύθο, μια πληγή που ο Σοφοκλής ενισχύει και εξοργίζει, διορθώνοντας με τις σμίλες εικόνες βίας και απελπισίας που είναι ένα τίποτα σε σύγκριση με την τελική εικόνα.
Κομμάτια του σήμερα μπορούν να βρουν τάξη, χώρο, τοποθέτηση στη μεγάλη ζωγραφική που συνέθεσε ο Σοφοκλής είκοσι χρόνια μετά από την άμεση εμπειρία μιας πανδημίας δύο ετών, τη διάσημη πανούκλα των ετών 431-430 π.Χ. Αυτή η μόλυνση τρομοκρατούσε τη γραφή των Ελλήνων και του Σοφοκλή, μια στιγμή συλλογικού αίματος και πανικού, που αναφέρεται στην έκθεση, σε έξι χώρους, μέσω γραφής, υποκριτικής, διαφορετικών γλωσσών, τέχνης, σετ, ρυθμικών ενδείξεων και μουσικών επιλογών.
Έτσι, σε μια από τις πιο βασανισμένες εποχές της βασανισμένης ιστορίας της αρχαίας Αθήνας, το βαθύτερο ερώτημα του χορού είναι εκείνο που φοβάται τον θρίαμβο της αίσθησης, το τέλος της δημοκρατίας, την εξάπλωση κάθε αδικίας. Εάν όλα αυτά μπορούν να τιμηθούν,  ρωτά ο χορός,  γιατί να συνεχίσετε να κάνετε θέατρο;

Video