“ΑΓΑΜΕΜΝΩΝ” ΣΕ ΚΙΝΗΣΗ ΣΩΜΑΤΟΣ, ΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΣΚΗΝΗΣ ΣΤΗΝ ΕΠΙΔΑΥΡΟ

Share on facebook
Share on twitter
Share on email

κείμενο: Ελένη Γαλάνη, 20/6/22

φωτο: anyteart

Το σώμα σε συνεχή κίνηση επί κινούμενου εδάφους και η εκφορά του λόγου εν χορώ συνθέτουν την πάγια άποψη του γερμανού σκηνοθέτη Ούλριχ Ράσε για το ανέβασμα θεατρικών έργων ρεπερτορίου αλλά και έργων αρχαίου ελληνικού δράματος με το οποίο έχει, ήδη, ασχοληθεί πολλές φορές(Επτά επί Θήβας, Αντιγόνη, Ηλέκτρα, Πέρσες, Οιδίποδας κά )

Το πρόσφατο είναι ο «Αγαμέμνων», πρώτο μέρος της τριλογίας της «Όρέστειας» του Αισχύλου, που περιμένουμε να δούμε στις 22 και 23 Ιουλίου, στην Επίδαυρο –μια συμπαραγωγή του φεστιβάλ Αθηνών -Επιδαύρου 2022 και του  Rezidenztheater του Μονάχου.

Σήμερα το μεσημέρι, στο Ινστιτούτο Γκαίτε, είδαμε και ακούσαμε τον Ούλριχ Ράσε να απαντά στις ερωτήσεις της Κατερίνας Ευαγγελάτου-καλλιτεχνικής διευθύντριας του φεστιβάλ Αθηνών-Επιδαύρου, στο πλαίσιο συνέντευξης Τύπου και δημόσιας συζήτησης ταυτόχρονα, με αφορμή την τραγωδία «Αγαμέμνων» του Αιχύλου.

Ο γερμανός καλλιτέχνης δήλωσε από την αρχή εντυπωσιασμένος «με αυτό που συμβαίνει εδώ στην Αθήνα, όπου μπορείς να δεις τις απαρχές του θεάτρου». Ο Ούλριχ Ράσε γνωστός πλέον στο ευρωπαϊκό θεατρόφιλο κοινό με τα μηχανοκίνητα, συχνά περιστρεφόμενα σκηνικά του, τη διαφορετική τοποθετησή του απέναντι στα κείμενα, τη σύνδεση της κινητικότητας με την εκφορά του λόγου από τους ηθοποιούς και την έκσταση που προκαλεί στο κοινό με αυτή τη σύνθεση των  παραστάσεων που ανεβάζει, έρχεται για πρώτη φορά στην Επίδαυρο για να δοκιμάσει τις δυνάμεις του και να δοκιμαστεί κι ο ίδιος.

Ο Ράσε παραδέχτηκε ότι όλοι οι σκηνοθέτες κι όχι μόνο αυτός θέλουν να ασχοληθούν και ν΄ανεβάσουν την «Ορέστεια» του Αισχύλου. Πριν ξεκινήσει τις πρόβες αλλά και κατά τη διάρκειά τους επισκέφτηκε πολλές φορές το χώρο για να συνδυάσει την αρχιτεκτονική του θεάτρου με την παράσταση, την ύπαιθρο της Επιδαύρου, περπάτησε στους ελαιώνες της Αργολίδας, παρατήρησε το φως σε διαφορετικές ώρες της ημέρας εντός του θεάτρου, είδε τί βλέπει ο θεατής από τις κερκίδες.

Η σκηνή στην παράσταση που θα δούμε-είπε- είναι ένας κινούμενος δίσκος με δείχτες ρολογιού όπου θα κάθονται πάνω τους οι μουσικοί και ο χορός. Για τη μουσική έχουν επιλεγεί αρχαϊκά όργανα (κρουστά), μπαγκέτες από κορμούς δέντρων που θα χρησιμοποιήσουν οι μουσικοί οι οποίοι θα κάθονται πάνω στους δείχτες. Μαζί τους και ο χορός σε μια σύνθετη παράσταση μουσικής με λόγο και κίνηση.

– Πόσο επηρέασε το θέατρο της Επιδαύρου ως χώρος την παράσταση;

Εδώ κορυφώνεται το έργο όλων των μέχρι τώρα ετών. Αισθάνομαι ότι μετά την ενασχόλισή μου τόσα χρόνια με το θέατρο θα βρεθώ, επιτέλους, εδώ – ήταν η απάντηση.

Ο Ούλριχ Ράσελ άρχισε να βλέπει διαφορετικά τον «Αγαμέμνονα» όταν άρχισε ο πόλεμος στην Ουκρανία. Ο Αισχύλος -είπε- μας δίνει τη δυνατότητα να δούμε την ψυχολογία που οδηγεί στον πόλεμο, τις πράξεις που δεν δικαιολογούνται. Για τον γερμανό σκηνοθέτη ο Αγαμέμνων είναι  ένας άνδρας καταρρακωμένος από το βάρος του πολέμου, δεν θεωρεί τον εαυτό του νικητή καθώς η κατάρα των Ατρειδών δε λέει να καταλαγιάσει. «Όπως τώρα δεκάδες χιλιάδες ουκρανοί στρατιώτες σκοτώνονται αναρωτιέται κανείς αν αξίζει τον κόπο να θυσιάσει ο Αγαμέμνων την κόρη του Ιφιγένεια για να σαλπάρει ο στόλος για την Τροία» ανέφερε τονίζοντας τη ματαιότητα των πολεμικών επιχειρήσεων, πόσο μάλλον για τους νικητές που επιστρέφουν όταν, εντωμεταξύ, έχουν πεθάνει οι μισοί και η πολιτεία ζητά να γίνουν ακόμα περισσότερες θυσίες.

Ο Ούλριχ Ράσε έκανε συχνές αναφορές στους ουκρανούς και στον πόλεμο στη χώρα τους αν και δήλωσε ότι τα κείμενα των αρχαίων τραγικών δεν χρειάζονται επικαιροποίηση. Λειτουργούν από μόνα τους στο θέατρο σ΄ έναν ανοιχτό χώρο επικοινωνίας. Ωστόσο, οι αναφορές του στον επίκαιρο πόλεμο μας οδήγησαν να του υποβάλουμε σχετικό ερώτημα υπενθυμίζοντας ότι σύμφωνα με το μύθο, ο Αγαμέμνων ήταν βασιλιάς και αρχηγός μεγάλου εκστρατευτικού σώματος ελληνικών πόλεων που διεξήγαγε έναν επιθετικό πόλεμο στην Τροία. «Δεν βοηθά το να συγκρίνουμε τους Έλληνες και τους Ρώσους” – απάντησε Ο πόλεμος έχει θύματα και από τις δύο πλευρές. Ο μη σεβασμός των ιερών και των οσίων οδηγεί στην παραβίαση των νόμων και ο πόλεμος σε ανισότητες. Πέρα από την ανάγκη για κάθε καταδίκη των Ρώσων φυσικά, ο πόλεμος δεν αξίζει…»-είπε.

Βέβαια, στις ερωτήσεις που ακολούθησαν δεν απέφυγε να αναφερθεί και στην ανάγκη για απεξάρτηση από το φυσικό αέριο της Ρωσίας, σχολιάζοντας οτι ζούμε σ΄ένα καπιταλιστικό σύστημα το οποίο αντλεί μόνο κέρδος και καταδυναστεύει τη δημοκρατία.

  • Στο βίντεο που ακολουθεί μπορείτε να δείτε δείγμα της δουλειάς του Ράσελ από το τρέηλερ των “Περσών” που παρουσιάστηκε στο φεστιβάλ του Σάλτσμπουργκ το 2018. Στη συνέντευξη Τύπου δεν μοιράστηκαν φωτογραφίες από την επικείμενη παράσταση.

 

 

 

Video