Ο ΤΣΑΪΚΟΦΣΚΙ, Η ΓΥΝΑΙΚΑ ΤΟΥ ΚΑΙ Ο ΣΕΡΕΜΠΡΕΝΙΚΟΦ ΣΤΙΣ ΚΑΝΝΕΣ

Share on facebook
Share on twitter
Share on email

κείμενο: anyteart, 21/5/22

Οι δύο τελευταίες ταινίες του “Petrov’s Flu” (2021) και “Leto” (2018) προβλήθηκαν  τα τελευταία χρόνια στις Κάννες, αλλά ο σκηνοθέτης Κύριλ Σερεμπρένικοφ δεν μπόρεσε, τότε, να ταξιδεύσει προσωπικά στο φεστιβάλ κινηματογράφου – σε αντίθεση με σήμερα όπου παρευρίσκεται για την παρουσίαση της νέας του ταινίας “Η γυναίκα του Τσαϊκόφσκι” που, όμως, επισκιάζεται από τον πόλεμο στην Ουκρανία και τις κυρώσεις της Δύσης κατά της Ρωσίας.

Ο ρώσος σκηνοθέτης δηλώνει ότι κατανοεί μεν τις φωνές που ζητούν μποϊκοτάζ της ρωσικής κουλτούρας λόγω του πολέμου στην Ουκρανία – αλλά θεωρεί ότι αυτό είναι λάθος. «Κατανοώ τον κόσμο που ζητά μποϊκοτάζ, αλλά δεν το αποδέχομαι», είπε στο Φεστιβάλ των Καννών, την Πέμπτη. «Αυτό που συμβαίνει τώρα είναι πολύ οδυνηρό, αφόρητο», πρόσθεσε. Χαρακτήρισε τον πόλεμο στην Ουκρανία ως «ολική καταστροφή», ωστόσο, τόνισε ότι το μποϊκοτάζ της ρωσικής κουλτούρας δεν είναι ο σωστός τρόπος, γιατί είναι «στον αέρα» και «στα σύννεφα», δηλαδή ανεξάρτητο από την τρέχουσα πολιτική. «Η λέξη «πολιτισμός» και η λέξη «πόλεμος» είναι αντίθετες μεταξύ τους έννοιες” ανέφερε χαρακτηριστικά ο Σερεμπρέννικοφ. Ο πόλεμος καταστρέφει ενώ η τέχνη ενδιαφέρεται για τη ζωή. Τέχνη είναι «να  κάνει τους ανθρώπους να νιώθουν ζωντανοί» και ανέφερε, ως παράδειγμα, τους συγγραφείς Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι και Άντον Τσέχοφ με τον οποίο ασχολήθηκε τελευταία ανεβάζοντας μια νουβέλα του για το Θέατρο Thalia, στο Αμβούργο, η οποία συμμετέχει και στο φετεινό φεστιβάλ της Αβινιόν.

Στις Κάννες ο ρώσος σκηνοθέτης παρουσιάζει τη νέα του ταινία «Η γυναίκα του Τσαϊκόφσκι». «Κάναμε την ταινία πριν από τα τραγικά γεγονότα», είπε ο Σερεμπρένικοφ. Αν κάποιος του έλεγε, λίγες μέρες πριν την έναρξη του επιθετικού πολέμου κατά της Ουκρανίας, ότι θα γινόταν τέτοιος πόλεμος, δεν θα το πίστευε, είπε. «Αν δεν ήταν αυτός ο πόλεμος, θα νιώθαμε όλοι πολύ καλύτερα».

Η «Γυναίκα του Τσαϊκόφσκι» αφηγείται τον ταραχώδη γάμο του συνθέτη Πίτερ Τσαϊκόφσκι και της συζύγου του Αντονίνα Μιλιούκοβα και προβάλεται στο διαγωνιστικό τμήμα του 75ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου. Ο συνθέτης την παντρεύτηκε για να κρύψει την ομοφυλοφιλία του. Στη Ρωσία του 19ου αιώνα, η Αντονίνα Μιλιούκοβα είναι τρελά ερωτευμένη με τον διάσημο συνθέτη Πιότρ Τσαϊκόφσκυ. Πιέζοντας τον με την επιμονή της, τον πείθει να γίνει σύζυγός της. Όμως ο συνθέτης την εγκαταλείπει, προτιμώντας την παρέα των ανδρών. Αν και αγνοημένη από τον σύζυγό της, τον ακολουθεί στους στενούς του κύκλους και υπομένει τα πάντα μέχρι το θάνατο του συνθέτη ενώ η ίδια καταλήγει σε άσυλο.

Ο τρόπος που ο σκηνοθέτης προσεγγίζει ένα εθνικό σύμβολο της Ρωσίας όπως ο Τσαϊκόφσκι είναι προφανές ότι δεν θα το εκτιμούσε ο Βλαντιμίρ Πούτιν. Ο αντιφρονών σκηνοθέτης εκθέτει στην ταινία του την ομοφυλοφιλία του Τσαϊκόφσκι, σπηλώνοντας, κατά μια άποψη, στα μάτια του κοινού, ένα εθνικό σύμβολο. Επιπλέον, ο σκηνοθέτης, ο οποίος έχει τελειοποιήσει μια πολύ ωραία ανακατασκευή της Ρωσίας των τσάρων, απεικονίζει μια αναίμακτη, λασπώδη χώρα, με άπορο πληθυσμό, περιφρονημένο από μια επιπόλαιη αριστοκρατία, ενώ ο ιθύνων νους της Μόσχας γοητεύεται από το παλιό αυτοκρατορικό καθεστώς. Από αυτή την άποψη, ο Σερεμπρέννικοφ δείχνει πάντα την ανεξαρτησία του ως προς την προσέγγιση της θεματολογίας του, με εύλογο να προκύπτει το ερώτημα, πώς κατάφερνει να κάνει ταινίες στη Ρωσία του Πούτιν, μένοντας πάντα αφοσιωμένος στη χώρα του αλλά με κριτική προσέγγιση.

Τους ρόλους του Τσαικόφκσι και της γυναίκας τους στην ταινία ερμηνεύουν αντίστοιχα ο αμερικανο-ρώσος ηθοποιός Odin Biron και η  ρωσίδα ηθοποιός Alyona Mikhailova.