ΕΦΥΓΕ Ο ΠΟΙΗΤΗΣ ΝΤΙΝΟΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΟΠΟΥΛΟΣ

Share on facebook
Share on twitter
Share on email

Ο τελευταίος μεγάλος ποιητής, ο εγκατεστημένος στη γενέτειρά του, τη Θεσσαλονίκη, έφυγε, σήμερα, 11 Αυγούστου, σε ηλικία 89 ετών.  Μελετητής, μεταφραστής, δοκιμιογράφος, συλλέκτης έργων τέχνης, πρώην ιδιοκτήτης της «Διαγωνίου»και ένας από τους πλέον «συζητημένους» ποιητές των τελευταίων χρόνων, γεννήθηκε στις 21 Μαρτίου του 1931, ημερομηνία που έμελλε να χρισθεί στις μέρες μας ως… «παγκόσμια μέρα της ποίησης».

Μαθητής του κατηχητικού έως και μετά  την εφηβεία του αποφάσισε να γίνει φιλόλογος και φοίτησε στο τμήμα Φιλολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (αποφοίτησε στα 1954) αλλά δεν άσκησε ποτέ τη φιλολογία ως επάγγελμα. Εργάστηκε ως βιβλιοθηκάριος στη Δημοτική Βιβλιοθήκη απ’ όπου παραιτήθηκε οκτώμισι χρόνια μετά.  Στη λογοτεχνία εμφανίστηκε το 1949, με τη δημοσίευση του ποιήματος «Βιογραφία» στο περιοδικό της Θεσσαλονίκης «Μορφές». Το 1950 κυκλοφόρησε την πρώτη του ποιητική συλλογή  «Εποχή των ισχνών αγελάδων». Το 1958 ίδρυσε και ανέλαβε το περιοδικό «Διαγώνιος» που κυκλοφόρησε ως το 1983, και το 1962 δημιούργησε τον εκδοτικό οίκο «Εκδόσεις της Διαγωνίου», προτείνοντας και εκδίδοντας σημαντικούς λογοτέχνες. (Νίκος – Αλέξης Ασλάνογλου, Γιώργος Ιωάννου, Περικλής Σφυρίδης, Σάκης Παπαδημητρίου κ.ά).

Εκτός από ποιητής και εκδότης, ο Ντίνος Χριστιανόπουλος υπήρξε διηγηματογράφος, δοκιμιογράφος, μεταφραστής, ερευνητής, λαογράφος, επιμελητής εκδόσεων, βιβλιοκριτικός, συλλέκτης, μελετητής και ερμηνευτής ρεμπέτικων τραγουδιών. Είχε ασχοληθεί επισταμένα με το Διονύσιο Σολωμό, το Στρατή Δούκα, τον Κωνσταντίνο Καβάφη, το Νίκο Καββαδία, το Βασίλειο Λαούρδα, ενώ είχε εντρυφήσει στο έργο του Βασίλη Τσιτσάνη κι εξέδωσε μελέτες για το ρεμπέτικο τραγούδι.

Το 2011 τιμήθηκε με το Μεγάλο Βραβείο Γραμμάτων για την προσφορά του τόσο στην πνευματική ζωή της Θεσσαλονίκης αλλά και γενικότερα στα ελληνικά γράμματα. Αρνήθηκε όμως να το παραλάβει παραπέμποντας στο κείμενό του «Εναντίον» από το 1979 όπου αναφέρει: «Είμαι εναντίον των βραβείων γιατί μειώνουν την αξιοπρέπεια του ανθρώπου. Βραβεύω σημαίνει αναγνωρίζω την αξία κάποιου κατωτέρου μου και κάποτε θα πρέπει να διώξουμε τα αφεντικά από τη ζωή μας».

Η ποίησή του χαρακτηρίζεται από έντονα ερωτική διάθεση και επιρροές από το έργο του Κωνσταντίνου Καβάφη. «Πάντως, η βασικότερη διαφορά είναι ότι ο Καβάφης είναι φιλήδονος, ενώ εγώ γράφω για την αγωνία της ερωτικής στέρησης», έλεγε.

“Η ποίηση του Ντίνου Χριστιανόπουλου, μεστή εικόνων και συναισθημάτων, έχει απασχολήσει την κριτική για πολύ καιρό· το έργο του Δ. Κόκορη “Λόγος γυμνός”, είναι η αναλυτικότερη, μέχρι τώρα, εισαγωγή στο έργο του, το οποίο προσφέρει με επάρκεια τις πλείστες πτυχές της δημιουργικής πορείας του ποιητή.
Η ταυτότητά του ως ποιητή έχει συζητηθεί από τον ίδιο τον ποιητή πολλές φορές, με μία ιδιαίτερη έμφαση να δίνεται στην ερωτική πτυχή της ποίησής του και στη δυναμική που αυτή αναπτύσσει, είτε σε ένα παιχνίδι (υπο)νοουμένων εσωτερικής διακειμενικότητας, είτε συνομιλιών με έργα άλλων6. «Είμαι ερωτικός ποιητής. Αυτό δε σημαίνει πως τάχθηκα να εκφράζω ολόκληρο το φάσμα του έρωτα, αλλά μόνο το μικρό κομματάκι του που μου αναλογεί. Αν καταφέρω να το εκφράζω καλά, τότε το κομματάκι αυτό δε θα ‘ναι και τόσο μικρό: η ποίηση θα το μεγαλώσει»7, δηλώνει ο ίδιος. Ωστόσο, το ζήτημα της «ερωτικής» γραφής του Χριστιανόπουλου αναδεικνύεται μάλλον συνθετότερο, όταν ληφθούν υπ’ όψιν βιογραφικές λεπτομέρειες της ζωής του ποιητή, κάτι που ο τελευταίος αρνείται: «Μερικοί επιμένουν να χαρακτηρίζουν τα ποιήματά μου «ομοφυλόφιλα». […] Είμαι κι εγώ σαν ένα ποτάμι που κυλάει περνώντας από διάφορα μέρη, και απ’ το κάθε μέρος όλο και κάτι παίρνει […] Ποτάμι είναι και κυλάει· δε μένει σε καμιά περιοχή, κι ας έχει πάρει κάτι από όλες»8.  Η αναζήτηση μοτίβων που επανέρχονται στα ποιήματα των τριών συλλογών του, θα δώσει μία πιο ασφαλή εικόνα του συνόλου του έργου του Χριστιανόπουλου.” (more: https://www.literature.gr/)

Τα τελευταία δέκα και πλέον χρόνια ο Ντίνος Χριστισνόπουλος διέμενε μόνος του (μετά τα …«υπερήφανα χρόνια της Δημητρίου Πολιορκητού») σ’ ένα ισόγειο διαμέρισμα των 40 Εκκλησιών, ενώ η υγεία του είχε επιδεινωθεί.

Η κηδεία του θα γίνει στις 10 το πρωί της Πέμπτης από τον Ι.Ν Κοιμήσεως της Θεοτόκου στις Σαράντα Εκκλησιές της Θεσσαλονίκης.

TO EΡΓΟ

  • Εποχή των ισχνών αγελάδων. Θεσσαλονίκη, Κοχλίας, 1950
  • Ξένα γόνατα · Ποιήματα 1950-1955. Θεσσαλονίκη, 1957
  • Ανυπεράσπιστος καϋμός · Ποιήματα. Θεσσαλονίκη, ανάτυπο από το περ. Διαγώνιος, 1960
  • Ποιήματα 1949-1960. Θεσσαλονίκη, Διαγώνιος, 1962
  • Το κορμί και το σαράκι · Ποιήματα. Θεσσαλονίκη, Διαγώνιος, 1964
  • Ποιήματα 1949-1964. Θεσσαλονίκη, Διαγώνιος, 1964
  • Προάστια · Ποιήματα. Θεσσαλονίκη, Διαγώνιος, 1969
  • Το κορμί και το μεράκι · Ποιήματα. Θεσσαλονίκη, Διαγώνιος, 1970 • Ποιήματα 1949-1970. Θεσσαλονίκη, Διαγώνιος, 1974
  • Μικρά ποιήματα. Θεσσαλονίκη, Διαγώνιος, 1975
  • Ιστορίες του γλυκού νερού . Θεσσαλονίκη, Διαγώνιος, 1980
  • Το αιώνιο παράπονο · Ποιήματα και τραγούδια. Θεσσαλονίκη, Διαγώνιος, 1981
  • Νέα ποιήματα. Θεσσαλονίκη, Διαγώνιος, 1981 (και σε δεύτερη έκδοση με τίτλο Νεκρή πιάτσα· Πεζά Ποιήματα. Θεσσαλονίκη, Διαγώνιος, 1984)
  • Δώδεκα τραγούδια εικονογραφημένα με ξυλογραφίες του Νίκου Νικολαΐδη. Θεσσαλονίκη, Διαγώνιος, 1984
  • Ποιήματα. Θεσσαλονίκη, Διαγώνιος, 1986 (δεύτερη έκδοση 1992, τρίτη έκδοση 1998)
  • Νεκρή πιάτσα· Νεώτερα ποιήματα (1990-1996). Παιανία, Μπιλιέτο, 1997
  • Το κορμί και το σαράκι · Νεώτερα ποιήματα (1990-1996). Παιανία, Μπιλιέτο, 1997
  • Η πιο βαθιά πληγή. Θεσσαλονίκη, Διαγώνιος, 1998
  • Ποιήματα. Θεσσαλονίκη, Ιανός, 2004
  • Πεζά ποιήματα. Θεσσαλονική, Ιανός, 2004
  • Μικρά ποιήματα. Θεσσαλονίκη, Ιανός, 2004
  • Παράξενο, πού βρίσκει το κουράγιο κι ανθίζει. Λευκωσία, Αιγαίον, 2011