ΕΦΥΓΕ CHRISTO, Ο ΕΙΚΑΣΤΙΚΟΣ ΤΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΗ ΦΥΣΗ ΚΑΙ ΤΑ ΜΝΗΜΕΙΑ

Share on facebook
Share on twitter
Share on email

κείμενο: anyteart

Tα βουνά, τα μουσεία, οι γέφυρες ακόμα και τα κοινουβούλια υπήρξαν χώροι  που συνδέθηκαν με τα έργα του Christo και της συζύγου του Jeanne-Claude.Μετά από 50 χρόνια γάμου, εκείνη έφυγε από τη ζωη το 2009 κι εκείνος πέθανε, χτες, σε ηλικία 84 χρονών, στη Νέα Υόρκη.

Ο εκ Βουλγαρίας προερχόμενος εικαστικός καλλιτέχνης έγινε διάσημος, ανά τον κόσμο, με το έργο του – το περιτύλιγμα του Reichstag στο Βερολίνο(1995). Από τα διασημότερα έργα της καριέρρας του, αυτά που θα μείνουν για πάντα χαραγμένα στη μνήμη μας, είναι η τεράστια κουρτίνα σε ορεινό πέρασμα στο Κολοράντο, το περιτύλιγμα του Port Neuf στο Παρίσι, το «Gades” στο Central Park (1981) – μία εγκατάσταση από ατσάλινα κουφώματα που υποστηρίζουν ελεύθερα κρεμαστά πάνελ με υφάσματα σε χρώμα σαφράν.

Ο Christo επιζητούσε τα μεγάλα έργα για να μπορεί να τα προσεγγίζει δωρεάν το ευρύ κοινό –όπως για παράδειγμα η περίπτωση του Reichstag το οποίο επισκέφθηκαν πάνω από 5 εκ, άνθρωποι. Αρνούμενοι οποιαδήποτε μορφή οικονομικής ενίσχυσης από ιδιωτικούς ή κρατικούς φορείς, το ζευγάρι ίδρυσε το 1982 τη CVJ Corporation για να διαρπαγματευθεί τα πιστωτικά όρια απευθείας με τις τράπεζες δίνοντας για υποθήκη τα ίδια τα έργα. «Ως μαρξιστής, μορφωμένος, κατανοώ το καπιταλιστικό σύστημα και το χρησιμοποιώ»-συνήθιζε να λέει o Christo.

Γεννημένος το 1935, στη μικρή πόλη Γκάμπροβο, στη Βουλγαρία, από εύπορη σχετικά οικογένεια –ο πατέρας του Ιβάν Τζαβάτσεφ διοικούσε κρατικό εργοστάσιο υφασμάτων κι η μητέρα του ήταν γραμματέας στην Ακαδημία Καλών Τεχνών στη Σόφια. Το οικογενιακό περιβάλλον ήταν τόσο προοδευτικό όσο επέτρεπε ο σκληρός κομμουνισμός της Λαϊκής Δημοκρατίας της Βουλγαρίας.

Στα 17, ο Christo εγγράφηκε στη σχολή Τεχνών όπου εργαζόταν η μητέρα του. Στο διάστημα των σπουδών του υπήρξε ένθερμος υποστηρικτής του σοβιετικού σοσιαλιστικού ρεαλισμού. Τον ευρωπαϊκό μοντερισμό τον ανακάλυψε όταν πήγε στην Πράγα, το 1956, για να μελετήσει θεατρικό σχέδιο. Από εκεί έφυγε όταν τα σοβιετικά τανκς εισέβαλαν στην πόλη. Μέσω της Βιέννης, το 1957, πήγε στο Παρίσι, όπου γνώρισε τη μέλλουσα γυναίκα του, την Jeanne-Claude με την οποία απέκτησε ένα γιό  τον Cyril. Το 1964, μετακόμισαν στη Νέα Υόρκη, περνώντας τα πρώτα τους τρία χρόνια εκεί ως παράνομοι μετανάστες.

Στις περισσότερες από πέντε δεκαετίες κοινής ζωής και συνεργασίας ολοκλήρωσαν 22 έργα. Μετά τον θάνατο της Jeanne-Claude, σε ηλικία των 74, ο Christo θέλησε να τελειώσει τα έργα που δεν είχαν ολοκληρωθεί έως εκείνη τη στιγμή, με εξαίρεση το Over the River  . Το ζευγάρι σχεδίαζε το έργο επί 15 χρόνια και προοριζόταν για το Αρκάνσας. Ωστόσο,  ο Christo το ακύρωσε, σε ένδειξη διαμαρτυρίας για την εκλογή του Ντόναλντ Τραμπ, το 2016.

Το London Mastaba – η πυραμίδα με τα κόκκινα, μπλε και μωβ βαρέλια, ύψους 20 μέτρων, που εμφανίστηκε στη λίμνη, στο Serpentine, στο Hyde Park το 2018 – είχε σχεδιαστεί για πρώτη φορά το 1962. Εκείνη τη χρονιά, επίσης, το ζευγάρι είχε σχεδιάσει να καλύψει την Αψίδα του Θριάμβου, στο Παρίσι. Το έργο επρόκειτο να γίνει εφέτος την άνοιξη στη γαλλική πρωτεύουσα αλλά η πανδημία Covid-19 απέτρεψε τα σχέδια, μεταθέτοντας την εγκατάσταση από τις 18 Σεπτεμβρίου 2021 και για 16 ημέρες.